Arxivi İslami

Hədislərin uydurma olduğunu göstərən əlamətlər

Bu mövzu ilə əlaqədar olaraq, biz doktor Mustafa Sibainin (1915-1967) “Sünnə və onun islam qanunvericiliyində yeri” adlı kitabından iqtibaslar gətirmək istəyirik. Doktor Sibai bu kitabında hədislərin uydurma olduğunu göstərən “əlamətlər”dən danışmış, onları iki yerə ayırmışdı: Hədisin [...]

III Raşidi xəlifə Həzrəti Osmanın tövsiyə və nəsihətləri

Sizə əmanətə xəyanət etməməyi tövsiyə edirəm. Əmanətə əsla xəyanət etməyin və sizdən istəniləni yerinə yetirin. İslam ümmətində əmanətə ilk xəyanət edən siz olmayın. Əks təqdirdə sizdən sonrakıların sizin əməllərinizə baxaraq, əmanətə xəyanət etdikləri təqdirdə onların da [...]

Məhəmməd Abdullah Draz (1894-1958)

Məhəmməd Abdullah Draz 1894-cü ildə Misirin Küfr əş-Şeyx şəhərində dünyaya göz açıb. Ziyalı bir ailədə boya-başa çatan Məhəmməd Əzhər universitetinin tanınmış şeyxlərindən Abdullah Drazın oğludur. O, İmam Şatibinin “əl-Müvafəqat” əsərinin məşhur şərhçilərindən idi. Yeniyetmə yaşlarında Quranı [...]

Allahın evində qonaq olmaq

Qonaq olmaq qəribədir. Qonaqsan, amma qaldığın yerin əsl sakini deyilsən. Qarşında  min bir naz-nemətli süfrələr açılır, evin sahibi hörmət-ehtiram göstərir. Ancaq bu evdəki heç nə sənin şəxsi malın deyil. Özünü nə qədər rahat hiss etsən də [...]

İslamda ağıl: mahiyyəti və funksiyaları (III)

6. Quran ayələri və Peyğəmbər hədislərini təhlil etdikdə məlum olur ki, islam dini və ya dünyəviliyindən asılı olmayaraq faydalı elmi alqışlayır, elm öyrənməyi, savadlanmağı vacib (“fərz”) hesab edir, mənbəyi nə olursa-olsun, hikmət və elmin mənimsənilməsinə çağırır, [...]

İslamda ağıl: mahiyyəti və funksiyaları (II)

4. İslam dininin qorumağı məqsəd bildiyi beş əsasdan biri ağıldır. Üsulşünas alimlər bu əsasları şəriətin məqsədləri (məqasid) adlandırmış və üç kateqoriyada təsnif etmişlər: a) Zərurətlər (zəruriyyat) b) Ehtiyaclar (haciyyat) v) Yaxşılaşdırıcılar, gözəlləşdiricilər (təhsiniyyat). Məqasidşünaslıqda “zərurətlər” (zəruri [...]

İslamda ağıl: mahiyyəti və funksiyaları  (I)

İslam dini və fikrində ağıl, təfəkkür anlayışlarına böyük əhəmiyyət verilmişdir. Əgər biz islamın zəkaya, rasional təfəkkür və intellekt əməliyyatlarına (təhlil, mühakimə, müqayisə…) münasibətini obyektiv şəkildə müəyyən etmək istəyiriksə, bu dinin başlıca mənbəyinə  – Qurani-Kərimə müraciət etməliyik. [...]

Sünnə və məqsədləri

Peyğəmbərin (Ona Allahın xeyir-duası və salamı olsun!) sünnəsindəki məqsədlərə bələd olsaq, xüsusi kontekstli hədisləri başqa növ hədislərdən ayıra biləcəyik. Bundan qabaq dedik ki, İmam Qərafi Peyğəmbərin (Ona Allahın xeyir-duası və salamı olsun!) məhkəmə, fitva və liderliklə [...]

Sünnəni gözləyən üç təhlükə (II hissə)

  Nadanların yozumları Nadan yozumların nəticəsində islamın mahiyyəti saxtalaşdırılır, dürüst deyimlər təhrif edilir, dinin müxtəlif tərəfləri “qayçılanır”, hökm və təlimlər həqiqi məzmunundan uzaqlaşdırılır, “ata sümük, itə də ot verilir”. Qeyd edək ki, belə səhv yozum və [...]

Sünnəni gözləyən üç təhlükə (I hissə)

Hədislərdə peyğəmbərlik elmi və risalət irsinin məruz qalacağı təhlükələrdən söz açılır. Xəbərdarlıq edilir ki, Sünnəyə ifratçılar, batil əhli və cahillər xələl gətirəcəkdir. İbn Cərir və İbn Ədiyy ilə yanaşı, “Fəvaid” kitabında həm də Təmmam rəvayət edir [...]